Долоодугаар сар гарч, дэлхий дэлэгнэн, дэнж хотолж эхлэхэд монгол хүн бүрийн зүрхэнд амилдаг нэгэн дүр бий.
Тэр бол Монгол Улсын Соёлын гавьяат зүтгэлтэн, Төрийн шагналт яруу найрагч Шагдарсүрэнгийн Гүрбазар билээ.
Энэ удаа Хүй долоон худагт гийнгоон дуу хадаж, Төв цэнгэлдэхэд зургаан туг намирч байхад түүний омогшил, уянга дүүрэн дуу хоолойг үгүйлээгүй монгол хүн үгүй биз ээ. Ш.Гүрбазар гэдэг хүн наадмын нэгэн тод өнгө, амьд сүлд, урин дуудлага нь байлаа.
Радио, зурагтын сувгаар түүний цээжний гүнээс, чин зүрхнээсээ дуу алдан шүлэглэх нь сонсогдоход л монголчууд бид "За, наадам эхэллээ" хэмээн сэтгэл цэлмэж, омогшдог байв. Тэрээр цэнгэлдэхийн ногоон дэвжээнээс бөхчүүдийн мэх, харваачдын цэцийг тайлбарлаж, Хүй долоон худгийн тоосон дундаас хурдан морьдын давхилыг яруу найраг болгон хүүрнэдэг байсан сан. Түүний "Дугуй хээтэй наадам" шүлэг, "Миний Монгол наадам" дууны үгс өнөөдөр ч айл бүрийн хойморт, хүн бүрийн зүрхэнд эгшиглэж байна.
Уясан морьдынх нь хөлс хүртэл яруу найраг шиг санагддаг тэрхүү торгон өдрүүдэд Ш.Гүрбазар гуай Монгол наадмыг хүний нандин оршихуй, түүх соёл, тусгаар тогтнолын баяр гэдгийг дуу хоолойныхоо царан дахь тэр л агуу эрчим хүчээрээ мэдрүүлдэг байлаа.
Тэрээр Монгол наадмыг амьдаар нь, өөрөөсөө ундрах хайраар чимж өгсөн. Өнөөдөр ч наадмын талбайд бөх барилдаж, сур харваж, морьд барианы зурхай руу зүтгэх тэр агшинд монголчуудын сэтгэхүйд түүний "Төрийн минь сүлдэнд залбарсан хурдан хүлгүүд..." хэмээх омогшилт дуу хоолой цуурайтсаар л байна.
Наадмын цэнхэр өдрүүдэд бид Төрийн их хүндэтгэл, уран үгийн мастер Ш.Гүрбазар гуайгаа эргэн дурсаж, түүний үлдээсэн яруу найраг, наадмын тэр л гэгээн уур амьсгалаар сэтгэлээ хөглөж байна. Монгол наадам хэдий олон зуун жил үргэлжлэх ч, түүний дуу хоолой наадмын түүхэнд мөнхөд эгшиглэсээр байх болно.
Сэтгэгдэл үлдээх